Η μυκητίαση στόματος είναι κάτι που βλέπουμε συχνά στο φαρμακείο. Άλλοτε σε ενήλικες που μόλις πήραν αντιβίωση, άλλοτε σε ηλικιωμένους με τεχνητές οδοντοστοιχίες, και αρκετές φορές σε μωρά. Παρότι δεν είναι επικίνδυνη στις περισσότερες περιπτώσεις, μπορεί να γίνει ιδιαίτερα ενοχλητική αν δεν αντιμετωπιστεί σωστά.
Το βασικό πρόβλημα είναι ότι πολλοί τη μπερδεύουν με άφθες ή ερεθισμό και καθυστερούν. Όσο νωρίτερα αναγνωριστεί, τόσο πιο εύκολα υποχωρεί.
Τι είναι η μυκητίαση στόματος
Η μυκητίαση στόματος, γνωστή και ως καντιντίαση, προκαλείται από τον μύκητα Candida, ο οποίος υπάρχει φυσιολογικά στο στόμα. Όταν όμως διαταραχθεί η ισορροπία του οργανισμού, ο μύκητας μπορεί να πολλαπλασιαστεί και να προκαλέσει συμπτώματα.
Δεν πρόκειται για θέμα κακής υγιεινής. Συνήθως συνδέεται με αλλαγές στο ανοσοποιητικό, τη χρήση φαρμάκων ή τοπικούς παράγοντες μέσα στο στόμα.
Ποια συμπτώματα εμφανίζονται
Τα συμπτώματα της μυκητίασης στόματος έχουν χαρακτηριστική εικόνα. Το πιο συχνό είναι οι λευκές πλάκες στη γλώσσα, στα ούλα, στο εσωτερικό των παρειών ή στον ουρανίσκο. Αν προσπαθήσει κανείς να τις απομακρύνει, από κάτω το σημείο είναι συχνά κόκκινο και ερεθισμένο.
Πολλοί αναφέρουν αίσθημα καύσου, δυσφορία στο φαγητό, αλλαγή στη γεύση ή αίσθηση ξηροστομίας. Σε πιο έντονες περιπτώσεις, μπορεί να υπάρχει πόνος ή μικρές ρωγμές στις γωνίες των χειλιών.
Γιατί εμφανίζεται συχνότερα
Η μυκητίαση στόματος εμφανίζεται πιο εύκολα όταν το στόμα χάνει τις άμυνές του. Συχνές αιτίες είναι η πρόσφατη χρήση αντιβιοτικών, που διαταράσσουν τη φυσιολογική μικροχλωρίδα, η χρήση εισπνεόμενων κορτικοστεροειδών χωρίς καλό ξέπλυμα, η ξηροστομία και οι τεχνητές οδοντοστοιχίες.
Επίσης, είναι πιο συχνή σε βρέφη, ηλικιωμένους και άτομα με μειωμένο ανοσοποιητικό. Σε αυτές τις ομάδες χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή στην παρακολούθηση.
Πώς αντιμετωπίζεται
Η αντιμετώπιση της μυκητίασης στόματος γίνεται συνήθως με τοπική αγωγή. Αντιμυκητιασικά διαλύματα ή γέλες χρησιμοποιούνται για συγκεκριμένο διάστημα και στις περισσότερες περιπτώσεις τα συμπτώματα υποχωρούν σταδιακά. Παράλληλα, είναι σημαντικό να διορθωθεί ο παράγοντας που την προκάλεσε.
Καλή στοματική υγιεινή, σωστός καθαρισμός οδοντοστοιχιών και προσοχή στη χρήση εισπνεόμενων φαρμάκων βοηθούν σημαντικά. Η αγωγή δεν πρέπει να διακόπτεται μόλις βελτιωθεί η εικόνα, γιατί υπάρχει κίνδυνος υποτροπής.
Πότε χρειάζεται ιατρική εκτίμηση
Αν τα συμπτώματα δεν βελτιώνονται μετά από λίγες ημέρες σωστής αγωγής ή αν η μυκητίαση επανεμφανίζεται συχνά, χρειάζεται αξιολόγηση από γιατρό. Επίσης, σε βρέφη, ηλικιωμένους και άτομα με χρόνια νοσήματα, καλό είναι να υπάρχει χαμηλότερο όριο ανησυχίας.
Η έντονη δυσκολία στη σίτιση, ο πόνος ή η επέκταση των συμπτωμάτων προς τον λαιμό δεν αγνοούνται.
Τι να κρατήσεις στην πράξη
Στην καθημερινότητα, είναι χρήσιμο να θυμάσαι ότι:
- η μυκητίαση στόματος είναι συχνή και αντιμετωπίσιμη
- δεν σχετίζεται απαραίτητα με κακή υγιεινή
- όσο νωρίτερα αντιμετωπιστεί, τόσο πιο εύκολα υποχωρεί
- η σωστή ολοκλήρωση της αγωγής μειώνει τις υποτροπές
Η μυκητίαση στόματος θέλει σωστή καθοδήγηση και συνέπεια, όχι πανικό.
Πηγές
National Health Service (NHS, Ηνωμένο Βασίλειο) – Oral thrush
https://www.nhs.uk/conditions/oral-thrush/
Mayo Clinic – Oral thrush (candidiasis)
https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/oral-thrush
European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) – Fungal infections
https://www.ecdc.europa.eu
