Συχνά, όταν παρατηρούμε κάτι περίεργο να συμβαίνει στο σώμα μας, τείνουμε να το "προσπερνάμε”, αποδίδοντάς το σε κοινές αιτίες όπως κρυολόγημα, αλλεργίες ή απλά κούραση. Αυτό συμβαίνει συνήθως. Ωστόσο, πιο συχνά από ό,τι θα θέλαμε, αυτά τα δευτερεύοντα ζητήματα μπορεί στην πραγματικότητα να είναι δείκτες σοβαρότερων προβλημάτων υγείας. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο είναι σημαντικό να ακούμε τι μας λέει το σώμα μας, ειδικά όταν αρχίζουμε να παρατηρούμε προβλήματα με τον θυρεοειδή μας.
Παρόλο που είναι ένας μικροσκοπικός αδένας που βρίσκεται στο λαιμό μας, ο θυρεοειδής παίζει ζωτικό ρόλο στην παραγωγή της θυρεοειδικής ορμόνης (TH), η οποία ελέγχει τον μεταβολισμό, τη θερμοκρασία του σώματος και τον καρδιακό μας ρυθμό.
Ο θυρεοειδής είναι ένας αδένας σε σχήμα πεταλούδας που βρίσκεται στο λαιμό. Είναι γνωστός ως ο κύριος αδένας του μεταβολισμού και όταν δεν λειτουργεί σωστά μπορεί να επηρεάσει σχεδόν κάθε πτυχή της υγείας μας. Όταν, μάλιστα, τίθεται εκτός ισορροπίας, μπορεί είτε να παράγει περίσσεια ορμόνης και να γίνεται υπερδραστήριος, είτε να υπολειτουργήσει, οδηγώντας σε μείωση της παραγωγής ορμονών.
Για να κατανοήσουμε πώς να αναγνωρίζουμε μερικά από τα πρώιμα σημάδια αυτών των προβλημάτων του θυρεοειδούς, τα αναφέρουμε στη συνέχεια, μαζί με άλλα χρήσιμα στοιχεία για τον θυρεοειδή αδένα.
Ο θυρεοειδής μας, είναι υπεύθυνος για πολλές από τις ζωτικές λειτουργίες του σώματός μας, όπως αναφέρθηκε ήδη. Ο θυρεοειδής παράγει τριιωδοθυρονίνη (T-3) και θυροξίνη (T-4), δύο ορμόνες που ρυθμίζουν τον μεταβολισμό, τον καρδιακό ρυθμό, τη θερμοκρασία του σώματος, τη διάθεση και το βάρος.
Η νόσος του θυρεοειδούς εμφανίζεται όταν ο θυρεοειδής παράγει πολύ λίγη ή πάρα πολλή θυρεοειδική ορμόνη. Οι δύο πιο συνηθισμένοι τύποι θυρεοειδικής νόσου είναι ο υποθυρεοειδισμός (υπολειτουργικός θυρεοειδής) και ο υπερθυρεοειδισμός (υπερδραστήριος θυρεοειδής).
Τα αίτια και οι παράγοντες κινδύνου του υποθυρεοειδισμού και του υπερθυρεοειδισμού μπορεί να ποικίλλουν. Ωστόσο, ορισμένες ασθένειες, η εγκυμοσύνη και άλλοι παράγοντες του τρόπου ζωής μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης συμπτωμάτων.
Πολλά προβλήματα υγείας συνδέονται με τον θυρεοειδή, που μπορεί -ενδεικτικά- να περιλαμβάνουν:
- Βρογχοκήλη, αύξηση του μεγέθους του θυρεοειδούς αδένα
- Υπερθυρεοειδισμό, μια κατάσταση όπου ο θυρεοειδής είναι υπερδραστήριος, παράγοντας υπερβολική TH
- Υποθυρεοειδισμό, μια κατάσταση όπου ο θυρεοειδής είναι υπολειτουργικός, οδηγώντας σε ανεπαρκή TH
- Καρκίνο θυροειδούς
- Οζίδια θυρεοειδούς
- Θυρεοειδίτιδα (φλεγμονή του θυρεοειδούς αδένα)
- Πρήξιμο στο λαιμό που προκαλείται από μια μεγέθυνση του θυρεοειδούς αδένα (βρογχοκήλη).
- Ακανόνιστος και/ή ασυνήθιστα γρήγορος καρδιακός ρυθμός (αίσθημα παλμών)
- Συσπάσεις ή τρέμουλο.
- Ζεστό δέρμα και υπερβολική εφίδρωση.
- Ατις γυναίκες, ανωμαλία στην περίοδο.
- Μαλλιά που συχνά γίνονται εύθραυστα, άγρια και ξηρά ενώ σπάνε και πέφτουν εύκολα (αποσπασματική απώλεια ή αραίωση μαλλιών).
- Δέρμα τραχύ, ξηρό και φολιδωτό.
- Κνησμώδες εξάνθημα – γνωστό ως κνίδωση.
- Σοβαρή ή μακροχρόνια δυσκοιλιότητα και διάρροια ή σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου.
- Αδυναμία στους βραχίονες και τάση για ανάπτυξη καρπιαίου σωλήνα.
- Αίσθηση εξάντλησης όταν ξυπνάς ή να μην μπορείς να λειτουργήσεις όλη την ημέρα χωρίς έναν υπνάκο.
- Ανεξήγητες αλλαγές βάρους μπορεί να είναι σημάδια τόσο υπερθυρεοειδισμού όσο και υποθυρεοειδισμού.
-
Προβλήματα του θυρεοειδούς και κληρονομικότητα
Οι επιστήμονες διερευνούν επί του παρόντος τις ακριβείς πιθανότητες εμφάνισης της νόσου του θυρεοειδούς σε σχέση με την κληρονομικότητά του.
Σύμφωνα με επίσημα στατιστικά στοιχεία, περίπου το 20% των περιπτώσεων συγγενούς υποθυρεοειδισμού οφείλονται σε γενετικούς λόγους και τα άτομα με οικογενειακό υπόβαθρο με προβλήματα θυρεοειδούς είναι 15 φορές πιο επιρρεπή στο να αναπτύξουν προβλήματα θυρεοειδούς σε σύγκριση με άτομα χωρίς τέτοιο ιστορικό.
Ωστόσο, παρόμοια με διάφορες άλλες καταστάσεις υγείας, η ύπαρξη γενετικής προδιάθεσης δεν προεξοφλεί την ανάπτυξη θυρεοειδικής νόσου. Οι ειδικοί συμφωνούν ότι γενετικοί παράγοντες αυξάνουν την πιθανότητα θυρεοειδικής νόσου, αλλά άλλα περιβαλλοντικά στοιχεία μπορούν επίσης να ξεκινήσουν την εκδήλωση συμπτωμάτων.
-
Θυρεοειδής και δημογραφικοί παράγοντες κινδύνου
Μερικοί άνθρωποι έχουν περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν νόσο του θυρεοειδούς από άλλους. Οι δημογραφικοί παράγοντες κινδύνου για τη νόσο του θυρεοειδούς περιλαμβάνουν τα εξής στοιχεία:
Φύλο: Οι γυναίκες έχουν υψηλότερο κίνδυνο να αναπτύξουν υποθυρεοειδισμό και υπερθυρεοειδισμό, απ΄ό,τι οι άνδρες.
Ηλικία: Άτομα άνω των 60 ετών είναι πιο πιθανό να εμφανίσουν πάθηση του θυρεοειδούς.
Εθνότητα: Υπάρχουν περιορισμένα δεδομένα για το πώς η εθνικότητα επηρεάζει την πιθανότητα εμφάνισης θυρεοειδικής νόσου. Ωστόσο, η λευκή φυλή φαίνεται να βιώνει υπερθυρεοειδισμό περισσότερο από άλλες εθνότητες.
Πηγές:
-
Morell, M. (2024, July 21). 19 signs of thyroid problems to watch for. Health. https://www.health.com/condition/thyroid/19-thyroid-disease-symptoms-you-should-get-checked-out-asap
-
Dr. Carolyn Stone, N. (2023, April 22). The connection between your liver & thyroid health. wellnstrong. https://wellnstrong.com/liver-health-is-critical-to-thyroid-health/
-
Judy, N. with. (2024, June 28). The carnivore diet and low thyroid. Nutrition With Judy. https://www.nutritionwithjudy.com/the-carnivore-diet-and-low-thyroid
-
Dhaliwal, S. K. (2022, August 12). Hypothyroidism (Underactive Thyroid). Pennmedicine.org. https://www.pennmedicine.org/for-patients-and-visitors/patient-information/conditions-treated-a-to-z/hypothyroidism-underactive-thyroid
